AI zet vakmanschap in de maakindustrie onder druk
Amersfoort – De opmars van AI zorgt voor onrust in de maakindustrie. Ruim één op de drie operationeel medewerkers (34%) ziet AI als een bedreiging voor het eigen vakmanschap. Dat blijkt uit onderzoek van Fellowmind onder ruim 400 medewerkers in de Nederlandse maakindustrie. Hoewel medewerkers al jarenlang met technologie werken, roept de komst van AI nieuwe vragen op over de toekomst van hun vak. Twee derde (67%) koos namelijk bewust voor de maakindustrie vanwege het handwerk.
Daar komt bij dat de werkvloer zich niet altijd gehoord voelt. Ruim de helft (58%) vindt dat er bij beslissingen over digitalisering onvoldoende rekening wordt gehouden met hun wensen. Niet alleen het vakmanschap houdt medewerkers bezig. De helft (51%) denkt dat het contact met collega’s afneemt als AI een grotere rol krijgt.
"Vakmanschap verandert al jaren door technologie", zegt Erwin Berends, Manufacturing Industry Lead bij Fellowmind. "Vroeger beoordeelde een machinebediende op gehoor of zicht of een machine goed liep. Nu meten sensoren de trillingen en geven ze zelf een melding. AI kan bovendien in data zien waar een afwijking vandaan komt en welke actie nodig is. Maar vakmensen beoordelen nog altijd zelf of die analyse klopt en wat er vervolgens moet gebeuren."
Administratie en herhalend werk kosten dagelijks tijd
Ondertussen blijft AI niet buiten de fabriekspoorten. Bijna veertig procent (38%) van de medewerkers gebruikt AI of andere slimme technologie al minstens één keer per maand. Er zijn genoeg werkzaamheden waarbij AI medewerkers kan helpen. Administratie en ander terugkerend werk rondom de productie, zoals gegevens overtypen en registraties bijhouden, kosten dagelijks bijvoorbeeld veel tijd. Bijna een kwart van de medewerkers (24%) is hier een half uur tot een uur per dag aan kwijt. Voor één op de vijf (21%) loopt dat zelfs op tot een à twee uur.
Medewerkers verliezen naar eigen zeggen vooral tijd aan het handmatig invoeren of overtypen van gegevens. Ruim een kwart (27%) is hier onnodig veel tijd aan kwijt. Ook het bijhouden van rapportages en registraties (24%) en het oplossen van storingen (23%) (24%) blijken grote tijdrovers. Hetzelfde geldt voor het vinden van de juiste informatie (20%).
“Als medewerkers iedere dag zoveel tijd kwijt zijn aan administratie, is er winst te halen”, vervolgt Berends. “Een deel van die administratie is natuurlijk nodig voor compliance en traceerbaarheid. Maar iedere keer dat iemand onnodig handmatig gegevens overtypt, kost dat waardevolle tijd en kunnen er fouten insluipen. Kijk daarom samen met de werkvloer welke handelingen echt nodig zijn en waar processen slimmer kunnen, bijvoorbeeld met AI. Dan houden vakmensen meer tijd over voor waar hun vakmanschap echt nodig is.”
Kijk samen met de werkvloer welke handelingen echt nodig zijn en waar processen slimmer kunnen, bijvoorbeeld met AI. Dan houden vakmensen meer tijd over voor waar hun vakmanschap echt nodig is.
Over het onderzoek
Dit onderzoek is uitgevoerd in juli 2026 door Markteffect in opdracht van Fellowmind. In totaal namen 435 respondenten deel die als operationeel medewerker werkzaam zijn in de Nederlandse maakindustrie.
Alle onderzoeksresultaten bekijken? Vraag het onderzoeksrapport gratis aan.
